Naar een weerbare aardappelketen met robuuste rassen
Duurzame beheersing van de aardappelziekte Phytophthora blijft een grote uitdaging voor Nederlandse aardappeltelers. In 2023 en 2024 waren de weersomstandigheden zo extreem dat veel biologische telers – ondanks de teelt van robuuste rassen - geen of veel minder opbrengst hadden dan gebruikelijk. Voor het behoud van het areaal biologische aardappelteelt zijn daarom aanvullende teeltmaatregelen en ketenafspraken nodig die de opbrengst en leveringszekerheid voor biologische telers vergroten. Daarnaast is verbetering van het resistentiemanagement noodzakelijk om het beperkte aantal resistentiegenen te behouden voor de toekomst.
Aardappeltelers die voldoen aan de normen van het On the way to PlanetProof keurmerk willen graag voorop lopen in verduurzaming van de gangbare aardappelteelt. De teelt van robuuste rassen met een verbeterde resistentie tegen Phytophthora kan hieraan een belangrijke bijdrage leveren. Om de acceptatie en bekendheid van robuuste rassen in de gangbare aardappelketen te vergroten is het essentieel dat telers, afnemers en consumenten bekend zijn met de eigenschappen van deze rassen. Daarnaast zijn ketenafspraken nodig om de vraag naar robuuste rassen te vergroten.
doel van het project
Het doel van dit project is om de biologische en gangbare aardappelketens te versterken en te verduurzamen. De focus ligt hierbij op het vergroten van de weerbaarheid tegen Phytophthora.
Om de impact van dit Flevolandse project te vergroten naar heel Nederland werken we nauw samen met de partners binnen het project (PPS) 'Resistentiemanagement voor beheersing van Phytophtora infestans' en binnen het convenant 'Transitie naar robuuste biologische aardappelen'.
Wat we gaan doen?
- Om de bekendheid en acceptatie van robuuste rassen te vergroten organiseren we jaarlijks demovelden en diverse promotieactiviteiten.
- Voor effectief beheer van Phytophthora zullen handvaten voor resistentiemanagement worden ontwikkeld, getest en geïmplementeerd.
- In telersbijeenkomsten zal aandacht worden besteed aan teeltmaatregelen die de weerbaarheid van de aardappelteelt vergroten, zoals voorkiemen voor het vervroegen van de teelt.
- We gaan in gesprek met afnemers over maatregelen die de leveringszekerheid van biologische aardappeltelers kunnen vergroten.
- We organiseren bijeenkomsten met verpakkers en supermarkten om afspraken te maken over de inkoop van robuuste rassen uit de On the way to PlanetProof teelt.
Animatie: duurzame beheersing van Phytophthora
Phytophthora blijft een van de grootste uitdagingen voor de Nederlandse aardappelteelt. De ziekte kan zich onder gunstige omstandigheden razendsnel verspreiden en grote schade veroorzaken. Daarom is het belangrijk dat alle aardappeltelers, biologisch én gangbaar, bijdragen aan een effectieve en duurzame beheersing van Phytophthora.
Om de belangrijkste onderdelen van duurzame Phytophthora-beheersing inzichtelijk te maken, is een nieuwe animatie ontwikkeld. Hierin wordt uitgelegd hoe Phytophthora zich verspreidt, waarom de ziekteverwekker zich voortdurend aanpast en welke maatregelen telers kunnen en moeten nemen om de kans op nieuwe mutaties te verkleinen.
Bekijk de animatie:
Demovelden 2026
Dit jaar zijn er opnieuw naast de drie biologische demovelden opnieuw ook demovelden aangelegd bij gangbare telers die voldoen aan de eisen van On the way to PlanetProof. Ook zal er een demoveld liggen op de Biovelddag op 1 juli 2026. De data van de demovelden zijn als volgt:

Onderstaand de overzichten van de rassen voor de verschillende demovelden:
Overzicht rassen in de biologische demovelden
Overzicht rassen in de On the way to PlanetProof demovelden
Overzicht rassen voor het demoveld op de Biovelddag
Aanmelden kan via onderstaande knop, maar is niet verplicht.
Robuuste rassen 2026
Onder robuuste rassen verstaan we rassen die constant presteren onder biologische teeltomstandigheden en die een hoge weerbaarheid bezitten tegen Phytophthora. In de praktijk zijn dit rassen met één of meerdere resistentiegenen tegen de aardappelziekte Phytophthora of zogenaamde vroege rassen. Rassen met een vroege knolvorming kunnen, ook als ze minder resistent zijn, vóór een Phytophthora uitbraak al een goede opbrengst geven.
Elk jaar stelt De Commissie Robuuste Rassen de lijst samen van robuuste rassen die beschikbaar zijn voor het nieuwe teeltseizoen.
Wat hebben we gedaan? Handvaten voor resistentiemanagement
Een van de handvaten voor resistentiemanagement is de PhytoAlert-app.
Deze app is ontwikkeld door Wageningen Research in samenwerking met de partijen binnen de Taskforce Phytophthora, waaronder Bionext.
De PhytoAlert is een applicatie waarin telers en erfbetreders Phytophthora infecties kunnen melden en, dankzij die meldingen, een overzicht krijgen van de infectiedruk in hun eigen regio. Door op ras te selecteren krijg je in beeld of jouw ras met verbeterde resistentie verhoogd risico op Phytophthora-aantasting loopt. Jouw gewasmonitoring kun je hierop direct aanpassen.
Wat hebben we gedaan? PotatoEurope 2025
Bionext was aanwezig bij deze editie van PotatoEurope in Lelystad voor de promotie van de robuuste rassen. Met een informatieve presentatie en rondleiding door het biologische demoveld door Jacob Eising, de presentatie van Edwin Nichols over de BioScout en een heerlijke kookdemo met robuuste aardappelrassen van Sharon de Miranda.
Wat hebben we gedaan? Demovelden 2025
Dit jaar zijn naast de drie biologische demovelden voor het eerst ook demovelden aangelegd bij gangbare telers die voldoen aan de eisen van On the way to PlanetProof.
In 2025 hebben ruim 100 telers, kwekers en andere geïnteresseerden de robuuste rassen in de biologische demovelden bekeken. Het was een jaar waar geen enkele Phytophthora besmetting is gevonden en waarin alle rassen hun robuustheid hebben bewezen. De aankomende tijd blijven we de velden monitoren en de laatste resultaten zullen worden besproken tijdens de bijeenkomst in november.
Veel dank aan Biotrio, SPNA en ERF BV voor het aanleggen van de velden en uiteraard de kweekbedrijven voor het aanleveren van het uitgangsmateriaal.
Overige informatie
Dit project is een vervolg op het project 'Robuuste rassen voor een toekomstbestendige aardappelteelt'
Met dit project wordt uitvoering gegeven aan het convenant 'Transitie naar robuuste biologische aardappelrassen'
Projectpartners

Gefinancierd door

Meer info of vragen?
Heb je vragen, opmerkingen of ideeën die je met ons wil delen? Of wil je meer informatie ontvangen over onze diensten en projecten? Onze projectleider staat voor je klaar om al je vragen te beantwoorden en samen te kijken naar de mogelijkheden. Aarzel niet om contact met ons op te nemen. Wij helpen je graag verder en denken met je mee.